چگونه کمبود ویتامین D را تشخیص دهیم؟

چگونه کمبود ویتامین D را تشخیص دهیم؟

ویتامین D که با نام شیمیایی کلسیفرول شناخته شده است، از دسته ویتامین های محلول در چربی می باشد.

از این رو این نوع ویتامین می تواند در بافت چربی بدن، کبد و… ذخیره گردیده و به مدت چندین هفته و حتی ماه ها در بدن باقی بماند.

منابع تامین ویتامین D

ویتامین D مورد نیاز بدن، در مجموع از دو منبع تامین می شود.

منبع داخلی (اندوژن):

در این منبع تولید، ویتامین D در پوست بدن و با قرار گرفتن در معرض نور خورشید تامین خواهد شد.

منبع خارجی( اگزوژن):

در این حالت این ویتامین ارزشمند، از طریق مواد غذایی و مکمل های ویتامین D جذب می گردد.

در ضمن این ویتامین عامل اصلی برای کانی سازی سالم استخوان ها می باشد.

بنابراین کمبود آن در بدن خطرات جبران ناپذیری را به همراه خواهد داشت. اما باید

به نکته توجه داشته باشیم که میزان ویتامین D موجود در بدن، با توجه به جنسیت،

سن و منطقه زندگی افراد متغیر می باشد.

از این رو در این مقاله به بررسی عوارض ناشی از کمبود ویتامین D خواهیم پرداخت.

عوارض ناشی از کمبود ویتامین D

علائم سردرگمی و گیجی

تحقیقات نشان داده است که با مصرف ویتامین D، میزان سروتین بدن افزایش یافته است.

در نتیجه کمبود این نوع ویتامین، فرد را بی حوصله و عصبی می نماید.

خستگی زود هنگام

اگر نفس کم می آورید و یا در طول روز احساس خستگی شدید دارید،

باید مقدار ویتامین D موجود در بدن خود را بررسی نمایید. زیرا از دیگر

فواید این ویتامین افزایش سطح انرژی در بدن است.

درد عضلانی شدید

اگر در زمان فعالیت های روزانه و یا هنگام بیدار شدن از خواب دچار استخوان درد شدید

و یا احساس دردهای عضلانی شده بودید، باید سطح ویتامین D را بررسی نمایید.

بیمار شدن مکرر

در حقیقت ویتامین D، در سلول های سیستم ایمنی جای گرفته و کمک به افزایش قوای

جسمانی می نماید. در نتیجه کمبود آن باعث ضعف در سیستم ایمنی گردیده و هم

چنین فرد به صورت مکرر دچارعفونت های ادراری، مشکلات تنفسی، سرماخوردگی و آنفولانزا خواهد شد.

سلامت مو

در واقع ویتامین دی بر روی پیاز مو و رشد بهتر موهای شما تاثیر مستقیم خواهد گذاشت.

از این رو کمبود این ویتامین در بدن، منجر به ریزش مو شده و هم چنین باعث شده تا مو

حالتی شکننده و حساس داشته باشد.

ضعف استخوان ها

هم چنین ویتامین دی برای سلامت استخوان ها بسیار مفید می باشد. به گونه ای که کمبود آن منجر

به ضعف استخوانی، کمر دردهای شدید، آسیب دیدگی و شکستگی استخوان های نواحی مختلف بدن می گردد.

مات شدن رنگ پوست

حتی کمبود این ویتامین در بدن بر روی شفافیت پوست افراد هم اثر  گذاشته و منجر به مات و تیره شدن پوست افراد می گردد.

سخن پایانی

بنابراین با وجود هر کدام از علائم ذکر شده، می توان به کمبود ویتامین دی در بدن پی برد.  درهمین راستا

می توان با انجام آزمایش خون در آزمایشگاه های معتبر، سطح ویتامین D در بدن خود را مشخص کرده

و در صورت کمبود به پزشک معالج جهت درمان مراجعه نمایید.

 

آزمایش نیتروژن اوره خون (BUN)

آزمایش نیتروژن اوره خون (BUN)

این آزمایش اطلاعات مهمی در مورد چگونگی عملکرد کلیه ها و کبد نشان می دهد. آزمایش BUN میزان نیتروژن اوره موجود در خون شما را اندازه گیری می کند.
کبد در بدن ما آمونیاک تولید می کند که حاوی نیتروژن است و پس از تجزیه پروتئین های مورد استفاده در سلول های بدن حاصل می گردد. نیتروژن با عناصر دیگر مانند کربن، هیدروژن و اکسیژن ترکیب می شود تا اوره تشکیل شود که یک محصول متابولیک دفعی است. اوره از طریق کبد به کلیه ها منتقل می گردد تا از جریان خون خارج و به صورت ادرار دفع گردد.
کلیه ها، در صورت سلامت، اوره را فیلتر کرده و سایر مواد زاید را از خون خارج می نمایند. مواد زاید فیلتر شده بدن نیز از طریق ادرار دفع می گردند.
آزمایش نیتروژن اوره خون (BUN) طبیعی بودن میزان نیتروژن اوره در خون را نشان می دهد و نشانگر صحت عملکرد کلیه ها و یا کبد است.
سطح نیتروژن اوره با افزایش سن افزایش می یابد. نوزادان نسبت به سایر افراد سطح پایینی دارند و دامنه آن در کودکان متفاوت است.
به طور کلی، سطح بالای نیتروژن اوره خون به این معنی است که کلیه ها به هر دلیلی وظیفه حذف اوره را به عنوان یک ماده دفعی به درستی انجام نمی دهند. ولی شاید سطح بالای نیتروژن اوره خون (BUN) به دلایل زیر باشد:

  • انسداد مجاری ادراری.
  • نارسایی احتقانی قلب یا حمله قلبی.
  • خونریزی دستگاه گوارش.
  • کمبود آب بدن.
  • بروز شوک.
  • سوختگی های شدید.
  • مصرف برخی از داروهای خاص مانند برخی از آنتی بیوتیک ها.
  • مصرف مقادیر بالای غذاهای پروتئین بالا.

 

آزمایش شمارش رتیکولوسیت

آزمایش شمارش رتیکولوسیت

در آزمایش شمارش رتیکولوسیت در واقع تعداد گلبولهای قرمز جدید تعیین می شود. نتایج این تست می تواند نشاندهنده آن باشد که انواع خاصی از بیماری های زمینه ای سبب تغییراتی در خون شده است. از چنین بیماری های زمینه ای می توان کم خونی همولیتیک را نام برد.
خون حاوی سلول های متنوعی است، اما شمار گلبول های قرمز در این میان بسیار بالاست. پروتئین ها و آهن موجود در گلبولهای قرمز سبب رنگ قرمز خون می شوند.گلبولهای قرمز اکسیژن را از ریه ها به سایر اندامهای بدن منتقل می کنند.
گلبول های قرمز در خون حدود ۴ ماه دوام می آورند و به همین دلیل بدن به طور مداوم سلول های جدیدی که در واقع سلولهای پیش ساز گلبولهای قرمز هستند را تولید می کند که به عنوان رتیکولوسیت (Reticulocyte) شناخته می شوند. رتیکولوسیتها توسط مغز استخوان ساخته می شوند.
رتیکولوسیت ها حدود ۰.۵ تا ۱.۵%از گلبول های قرمز خون را تشکیل می دهند و بالا و پایین بودن این شمار می تواند به بیماری های مغز استخوان اشاره داشته باشد. برای بررسی عملکرد صحیح مغز استخوان در تولید رتیکولوسیتها، آزمایش شمارش رتیکولوسیت انجام می شود. اما، به طور معمول، آزمایش شمارش رتیکولوسیت ها برای بیمارانی که علائم کم خونی (Anemia) دارند انجام می شود. کم خونی یک نام کلی برای انواع بیماریهایی است در آنها تولید گلبولهای قرمز خون کاهش می یابد.
انواع مختلف آنمی وجود دارد. اگر شمارش کامل خون نشان دهنده کم خونی باشد، شمارش رتیکولوسیتها یکی از چندین آزمایشی است که می تواند بیانگر نوع آنمی باشد که در زیر آمده است.

  • کم خونی آپلاستیک. در این شرایط تعداد رتیکولوسیت کم است و مغز استخوان با بازده مناسبی گلبول های قرمز خون را تولید نمی کند.
  • کم خونی همولیتیک. در این شرایط تعداد رتیکولوسیت زیاد است. در این نوع کم خونی، قبل از اتمام طبیعی زندگی گلبول های قرمز، مرگ آنها رخ می دهد، بنابراین مغز استخوان با بازده خیلی بالاتری رتیکولوسیت تولید می کند.
  • کم خونی فقر آهن. اگر آهن کافی در اختیار بدن قرار نگیرد، ساخت گلبولهای قرمز دچار اختلال می گردد. تعداد کم رتیکولوسیت ها نیز می تواند نشانه ای از این امر باشد.
  • کم خونی مزمن. در شرایط فقر ویتامین B12، تعداد رتیکولوسیت کم می شود.

سطوح بالای رتیکولوسیت به دلیل موارد زیر می تواند رخ دهد:

  • خونریزی حاد
  • ریزش خون مزمن
  • کم خونی همولیتیک
  • بیماری همولیتیک نوزادان (Erythroblastosis fetalis): یک اختلال خونی خطرناک در جنین ها و نوزادان
  • بیماریهای کلیوی

در مقابل شمار کم رتیکولوسیتها می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • فقر آهن
  • کم خونی آپلاستیک
  • کمبود اسید فولیک
  • کمبود ویتامین B-12
  • نارسایی مغز استخوان ناشی از سمیت دارویی ، عفونت یا سرطان
  • بیماریهای کلیوی
  • سیروز
  • عوارض جانبی پرتودرمانی